Kan ik zonnepanelen plaatsen op mijn groendak?

Op mijn groendak – Kan ik zonnepanelen plaatsen op mijn groendak, of levert dat vooral extra risico en gedoe op. Die twijfel is begrijpelijk. Je wilt stroom opwekken, maar je wilt niet dat je dak te zwaar wordt, dat panelen gaan schuiven of dat je niet meer bij de afvoer kunt. Wij leggen je uit wanneer de combinatie logisch is, welke opstelling het meest voorkomt en hoe je het praktisch aanpakt.

Op mijn groendak

Wanneer de combinatie groendak en zonnepanelen logisch is

Zonnepanelen op groendak is in veel gevallen mogelijk, zeker op een plat dak. Mensen kiezen deze combinatie vooral omdat ze én energie willen opwekken én het dak willen vergroenen. Een groendak houdt bovendien het dakoppervlak vaak koeler dan een zwart bitumen dak. Dat kan gunstig zijn voor de omgeving waarin panelen liggen, zonder dat je daar harde opbrengstclaims aan hoeft te hangen.

In de praktijk is de belangrijkste vraag niet of het kan, maar of het past bij jouw dak. Heb je genoeg ruimte om panelen te plaatsen én daarnaast vrije stroken te houden voor afvoer en onderhoud. En kun je er veilig bij, ook later. Op groendaktotaal.nl vind je handige basisuitleg over groendaken en opbouw. Als je nu al weet dat je nooit het dak op gaat, dan is een combinatie groendak met zonnepanelen minder handig, omdat je altijd periodiek moet kunnen controleren of alles schoon en vrij is.

Wat zijn de voordelen van een dak met sedum?

Een sedumdak is een feest voor bijen.
Fotocredits introfoto: Beverly Buckley, op Pixabay.

Opstellingen die je het meest ziet op een groendak

Bij zonnepanelen plat dak groendak kom je grofweg twee systemen tegen. Het eerste systeem is zonder boren. De panelen liggen dan op een frame dat op zijn plek blijft door gewicht. Dat gewicht heet ballast. Denk aan extra tegels of blokken die het frame verzwaren, zodat de wind het niet kan optillen. Dit is op groendaken populair, omdat je de daklaag niet doorboort en daarmee de kans op lekkage kleiner maakt.

Het tweede systeem is met vaste bevestiging. Dan wordt het frame aan de dakconstructie vastgezet. Dat kan stevig zijn, maar het vraagt wel om doorvoeren door de daklaag. Een dakdoorvoer is simpel gezegd een plek waar iets door het dak heen gaat, zoals een bevestiging of kabel. Dat moet perfect waterdicht worden gemaakt. Op een groendak wil je dat soort punten liever beperken, omdat je er later lastiger bij kunt als er iets moet worden gecontroleerd.

Gewicht en draagkracht wat je vooraf moet laten checken

Een groendak is zwaarder als het nat is. Dat is belangrijk, want dat extra gewicht komt bovenop het gewicht van de opbouw zelf. Als je daar zonnepanelen sedumdak aan toevoegt, krijg je nog meer gewicht door panelen, frames en soms extra ballast. Op een stevige woningbouwconstructie kan dat vaak prima, maar bij oudere schuren, garages en aanbouwen is het niet iets om op gevoel te doen.

Je merkt dit in het dagelijks leven vooral aan de keuzes die je dan maakt. Als je dak maar net voldoende draagkracht heeft, moet je misschien kiezen voor een lichtere opbouw, minder ballast of een andere panelenindeling. Laat daarom vooraf beoordelen wat jouw dak aankan. Dat hoeft geen lang traject te zijn, maar wel een check die je zekerheid geeft. Het voorkomt dat je later moet terugbouwen, of dat je met een onrustig gevoel naar elke storm kijkt.

Wind, randzones en wat je merkt als het niet klopt

Op een plat dak kan wind onder panelen slaan. Dat is precies waarom de opstelling en de ligging op het dak zo belangrijk zijn. Panelen liggen meestal niet tot aan de rand. Je houdt een randzone vrij, omdat wind juist bij de randen meer grip krijgt. Ook wordt er gekeken naar de hoek van de panelen en naar de verdeling van ballast of bevestiging.

Als dit niet goed is geregeld, merk je dat sneller dan je zou willen. Panelen kunnen gaan verschuiven, je kunt gekraak of gerammel horen bij harde wind, en je krijgt onzekerheid bij storm. In het ergste geval ontstaat schade aan de daklaag doordat een frame schuurt of doordat ballast verschuift. Daarom hoort windveiligheid altijd bij de keuzehulp: als je dak een winderige plek is en je hebt weinig ruimte om randzones aan te houden, is de combinatie soms minder logisch.

Sedum blijft meestal laag, maar zonnepanelen op groendak veranderen wel hoe je dak zich gedraagt.

Onderhoud, schaduw en waterafvoer in de praktijk

Sedum blijft meestal laag, maar zonnepanelen op groendak veranderen wel hoe je dak zich gedraagt. Panelen geven schaduw, en onder die schaduw kan sedum anders groeien. Soms blijft het daar natter, soms groeit het juist minder goed. Dat is niet meteen een probleem, maar het betekent wel dat je onderhoud houdt. Denk aan het weghalen van bladeren, het controleren van ongewenste groei en het vrijhouden van afvoeren.

De grootste fout die je kunt maken is panelen plaatsen boven een afvoer of het onderhoud onmogelijk maken. Je wilt altijd bij afvoeren en randen kunnen, omdat daar verstoppingen ontstaan en omdat je daar lekkages het eerst zou zien. In de praktijk los je dat op met vrije stroken of looppaden. Dat zijn stukken dak waar geen sedum ligt, zodat je kunt lopen en controleren zonder alles plat te drukken. Het hoort ook bij groendak met zonnepanelen onderhoud: je maakt het jezelf makkelijk, zodat je het ook echt blijft doen.

Een logische volgorde helpt hierbij. Begin met een plan op papier of in het echt op het dak: waar komen de panelen, waar blijft groendak, en waar moeten vrije stroken blijven. Pas daarna ga je aanleggen. Op een klein dak, zoals een uitbouw, betekent dit vaak dat je bewust kiest voor minder panelen zodat je de afvoer bereikbaar houdt. Op grotere daken, zoals bij een woning of VvE, kun je werken met zones: panelen in één deel, groendak in een ander deel, en duidelijke looppaden ertussen.

Praktische tips om mee te nemen

Meet je dak en teken eerst zones uit: panelen, vrije stroken en plekken waar je moet kunnen lopen. Als je dit overslaat, is de kans groot dat je later toch moet schuiven.

Laat draagkracht beoordelen, zeker bij schuren, garages en oudere aanbouwen. Reken daarbij met nat groendak én het extra gewicht van panelen en eventueel ballast
Kies een opstelling die past bij jouw dak en jouw risico. Veel mensen kiezen bij zonnepanelen op groendak voor systemen zonder boren, omdat dat de daklaag met rust laat, maar check dan extra goed het gewicht en de windbelasting.
Houd afvoeren altijd vrij en plaats geen panelen boven een afvoer. Maak een vrije strook rondom afvoeren, zodat je verstoppingen kunt voorkomen en sneller ziet wat er gebeurt na een flinke bui.
Plan onderhoud alsof het erbij hoort. Controleer een paar keer per jaar afvoeren, randen en de plekken onder panelen op bladeren en rommel. Als je dat makkelijk maakt met looppaden, doe je het ook echt.